Record Details

اللحن الموسیقی في ترجمة نخبة من الشعر الفارسي

Journal of the College of Languages

View Archive Info
 
 
Field Value
 
Title اللحن الموسیقی في ترجمة نخبة من الشعر الفارسي
Melody in Translation of a Selection of Persian Poetry لحن موسیقی در ترجمۀ نمونه های از شعر فارسی
 
Creator ABED, HUSAM ABDULHASAN
 
Description ان ترجمة الشعر شعراً , مما إستحاله البعض , والآخر منهم استطابه , والباحث ممن کان مع الرأی الثاني , منطلقاً من قاعدةٍ أسسها لبحثه أطلق علیها : (ما طابَ لحنهُ حَسُنَ سماعهُ) , دون الغوص فی بحورالشعر واوزانه.
  انّ الذی قدمه الباحث فی هذا البحث یعد نتاجاً فکریاً خاصاً , اذ اتخذ فی ترجمته قالباً ممیزاً متحد القافیة , مثلما هو علیه قالب المزدوج العربي , والمثنوي الفارسي,
لما لهذا القالب من الموسیقي ذات النغمة واللحن الذی یُطرب المتلقین ویثیر البهجة والسرور لدی المستمعین ویهز مشاعرهم.
  ان الباحث ترجم الابیات الحکمیة والعرفانیة ذات الاحاسیس الصادقة التی نبعت من کیان صاف , حیث تعایش معها وأحبها , فترجمها بلحن وایقاع یثیر الطرب فی قلب مستمعها , لجمال انغامها وقربها من بیت الشعر الاصلي , ثم بین مذهبه الترجمي فیها , من قبیل:
نظم الشاعر الفارسي عبد الرحمن الجامي(ت793هـ) هذا البیت :
هر درختی که نبارش ورع است
                                 رسته از دانۀ حرص وطمع است
الباحث ترجمه بهذا اللحن :
وشجرةٌ لا الــــــــــــــــورعُ حَملُها
                                 حرصٌ وطـــــــــــــــمعٌ جُذورها
ثم بین مذهبه الترجمي فیها قائلاً :
ان اللفظ الفارسي(رسته از دانۀ) فی النص الاصلي تعني (قد نمی من حبة) , والمترجم اتی بمرادف لهذا اللفظ وهو اللفظ (جذورها) , لإستحالة الجذر دون الحبة والبذرة.
    منهج الباحث فی تناول بحثه ؛ کان مبنیاً علی تقسیم البحث الی عدة اقسام طبقاً لما موجود فی حوزته من الابیات , بیّن فیها اسلوبه الترجمی , وهذه الاقسام هی : ( ترجمة الاقتباسات والتضمینات من القرآن الکریم والسنة المطهرة , ترجمة الکنایات والاستعارات , ترجمة أبیات الحکم والمواعظ (وان کانت کلها حکم ومواعظ) , ترجمة الابیات الصوفیة , وترجمة الابیات الاخری فجاء بإسم الشاعر او لقب شهرته ذاکراً سنة وفاته , ثم بیته الشعری , وجعل ترجمته اسفل ذلک البیت ثم اعقبها تحلیلاً , ترجم الباحث بعض الابیات الی ثلاثة ترجمات لاعطاء مرونة اکثر فی ترجمة تلک الابیات. جعل بعض الهوامش التوضیحیة والتأصیلیة لبعض الأبیات.
 
 
     ترجمۀ شعر به آهنگ موسیقی از شاهکارهای فکری که تولیدی علمی ترجمی می آراید به شمار میرود ، چیزی مورد نا راحتی  ونومیدی نسبت به مترجم وجود ندارد ، اگر وی در این راه با تلاش کردنی سیر می رود تا ثمره های آن ترجمه می چیند .
روش پژوهشگر در آنچه از ترجمۀ ابیات شعر فارسی بر آمد ، روشی نوینی می داند  که آن بر هماهنگی آواز الفاظ با یکدیگر اتکای می کند  تا ترجمه دارای آوازی وهماهنگی ، به مرتبه ای موسیقای شعر نزدیکی می رود بدون به کار بردن بحور شعر است ، پژوهشگر پاینده ای را بنیاد کرد و از خلال آن توانست به میدان ترجمۀ خود برای ابیات شعرسر آغازی کند این پاینده عبارتند از : (ما طابَ لحنهُ حَسُنَ سماعهُ – هر چه آهنگیش خوب است  حتماً شنیدن آن خوب است)
    پژوهشگر به سخنان یأس آمیزان هم نخورد که ترجمۀ شعر امر نا ممکن گفتند بلکه خود را به روش گروه خوش بینندگان گرفت که ابیات عرفانی وتعلیمی حکمی ترجمه کرد ، که با آن طرز زندگی و دوست داری خود منسجم می نماید .
هر گاه مترجم از لحاظ حقیقتش نزدیکتر بسوی شیوۀ شاعر بود ، مسلماً اثر ترجمی بهتر میشود ، بر سبیل مثال مترجمی که تصوف را دوست دارد حتماً در ترجمۀ ابیات صوفی بهتر از مترجم غیر روحانی می باشد . از این رو پژوهشگر ابیاتی که با فکرش وعلمش هماهنگی بُرد گزین کرد ، از لحاظ تأثر خود به حقیقت آنچه شاعر نظم کرد .
Translation of poetry into poetry is a matter that some regarded it as being impossible, others sees it a preferable thing. The researcher follows the second stand of view. He set out from a basis he established for his research which he termed; (what has a preferable melody must be preferable for hearing), without deep diving into meters and measures of poetry.
     What the researcher presented in this research may be regarded pure intellectual output, as he has adopted a distinctive form of unified rhyme in his translation like that of the doubled Arabic form, and the Persian duals, because this form has the musicality and tune that delight the audience, stir their joy, cheerfulness and shake their feelings.
      The researcher has translated the true feelings Wisdom and Gnostic verses which had sprang from a pure being. He lived and loved them, therefore, he translated them with a melody and rhythm that stir joy in their hearers hearts, because of the beauty of their tune and their near to the source verse, then, he declared his translation method regarding them, such as:
Abdul-Rahman Al-Jammi, the Persian poet (c 793 A. H.), had wrote this line:
 
Publisher University of Baghdad, College of Languages
 
Date 2018-01-01
 
Type info:eu-repo/semantics/article
info:eu-repo/semantics/publishedVersion
Peer-reviewed Article
 
Format application/pdf
 
Identifier http://jcolang.uobaghdad.edu.iq/index.php/JCL/article/view/191
 
Source مجلة كاية اللغات; عدد 30 (2014): محتويات العدد 30; 15-44
Journal of the College of Languages; No 30 (2014): Contents of Issue 30; 15-44
2520-3517
2074-9279
 
Language eng
 
Relation http://jcolang.uobaghdad.edu.iq/index.php/JCL/article/view/191/126